गृहमन्त्री गुरुङको २६ दिने पदावधि: उपलब्धि, विवाद र चर्किँदो राजनीतिक दबाब

0



काठमाडौं । बालेन्द्र शाह नेतृत्वमा गठन भएको सरकारलाई एक महिना नपुग्दै विवादले घेर्न थालेको छ। १३ चैतमा सुशासन, पारदर्शिता र जवाफदेहिताको नारासहित बनेको यस सरकारका दुई मन्त्री छोटो समयमै पदबाट बाहिरिनु सरकारका लागि चुनौतीको विषय बनेको छ। सरकार गठन हुँदा देखिएको जनअपेक्षा र उत्साहबीच यस्ता घटनाले राजनीतिक बहसलाई अझ तीव्र बनाएको छ।

श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री दीपककुमार शाहले नियुक्तिको १४ दिनमै राजीनामा दिएका थिए। उनीमाथि बीमा संस्थानमा आफ्नी पत्नीलाई फाइदा पुग्ने गरी हस्तक्षेप गरेको आरोप लागेको थियो। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले आफ्नो ‘राइट टु रिकल’ नीति अनुसार विवादमा आएका नेताहरूलाई फिर्ता बोलाउने निर्णय लागू गर्दै उनलाई हटाएको हो।

यसैबीच, गृहमन्त्री सुधन गुरुङ पनि २६ दिनमै पदबाट बाहिरिन पुगे। सुरुआती दिनमा कडा, छिटो र आक्रामक निर्णय गर्ने मन्त्रीका रूपमा चिनिएका गुरुङ क्रमशः आफ्नै निर्णय, कार्यशैली र सम्पत्ति सम्बन्धी विवादका कारण आलोचनाको केन्द्रमा पुगे।

सुरुआती दिनमै कडा कदम र सक्रियता

शपथ ग्रहणको भोलिपल्टै, १४ चैतमा, गुरुङले पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र पूर्व गृहमन्त्री रमेश लेखकलाई पक्राउ गर्न निर्देशन दिए। उनले कार्की आयोगको प्रतिवेदनलाई आधार मानेर जेन–जी आन्दोलनसँग सम्बन्धित घटनामा कारबाही अघि बढाएका थिए। यो कदमले उनको कार्यशैली कडा र जोखिम लिन सक्ने प्रकारको भएको सन्देश दियो।

१५ चैतमा पूर्वमन्त्री दीपक खड्कालाई सम्पत्ति शुद्धीकरणको आरोपमा पक्राउ गरियो। त्यसपछि उनले व्यवसायीहरूमाथि पनि कारबाही तीव्र बनाए। १९ चैतमा दीपक भट्ट र २० चैतमा शंकरलाल अग्रवाल पक्राउ परे। यी सबै कारबाहीहरूले राज्यले आर्थिक अनियमिततामाथि नियन्त्रण गर्न खोजेको संकेत दिएका थिए।

२५ चैतमा सुलभ अग्रवाललाई कालोबजारीको आरोपमा हिरासतमा लिइयो। लगातार भएका यस्ता कारबाहीले सुरुमा गुरुङलाई कडा र सक्रिय गृहमन्त्रीका रूपमा चिनायो, जसले कानून कार्यान्वयनमा कुनै सम्झौता नगर्ने छवि बनायो।

शैली, सन्देश र सार्वजनिक प्रतिक्रिया

गुरुङले मन्त्रालयमै बसेर राति काम गरेको तस्वीर सार्वजनिक भएपछि यसले जनस्तरमा फरक–फरक प्रतिक्रिया ल्यायो। केहीले यसलाई मेहनती र समर्पित नेतृत्वको संकेत माने भने केहीले यसलाई देखावटी शैलीको रूपमा व्याख्या गरे।

त्यसैगरी, उनले परम्परागत रूपमा दिइँदै आएको ‘पिर्के सलामी’ लिन अस्वीकार गरे, जसले पुराना अभ्यास तोड्ने संकेत दिएको भन्दै समर्थन पनि पायो। तर, केहीले यसलाई अनावश्यक लोकप्रियता कमाउने प्रयासका रूपमा पनि हेरे।

२२ चैतमा पोखराको फेवाताल नजिकै रहेको आफ्नै जग्गासम्बन्धी विवाद बाहिर आयो। यस घटनाले ‘कन्फ्लिक्ट अफ इन्टरेस्ट’ अर्थात् व्यक्तिगत स्वार्थ र सार्वजनिक जिम्मेवारीबीचको द्वन्द्वको बहसलाई तीव्र बनायो। उनले उक्त जग्गामा कारबाही गर्न निर्देशन दिए पनि प्रश्नहरू पूर्ण रूपमा समाधान भएनन्।

सम्पत्ति विवरण र शेयर विवादले चर्कियो दबाब

२९ चैतमा सार्वजनिक गरिएको सम्पत्ति विवरणमा गुरुङको नाममा २६० रोपनीभन्दा बढी जग्गा रहेको देखियो। यसले भूमि ऐन उल्लंघन भएको हुनसक्ने आशंका जन्मायो। उनले अंशबण्डा नभएको कारण यस्तो देखिएको स्पष्टिकरण दिएका थिए, तर आलोचना रोकिएन।

६ वैशाखमा उनले करिब ५३ लाख रुपैयाँ बराबरको शेयर खरिद गरेको विवरण पनि बाहिर आयो। यसले थप प्रश्नहरू उठायो, विशेष गरी उनले कसरी लगानी जुटाए भन्ने विषयमा। अझ गम्भीर रूपमा, सम्पत्ति शुद्धीकरण अभियोगमा पक्राउ परेका केही व्यवसायीहरूसँग उनको व्यावसायिक सम्बन्ध रहेको आरोप लाग्यो।

यस घटनाले उनको विश्वसनीयतामाथि असर पार्यो र सरकारमाथि पनि नैतिक दबाब बढायो। राजनीतिक वृत्तमा यसलाई गम्भीर मुद्दाको रूपमा हेरियो।

राजीनामासँगै छोटो कार्यकालको अन्त्य

विवाद क्रमशः बढ्दै गएपछि प्रधानमन्त्रीले नैतिक आधारमा राजीनामा दिन सुझाए। त्यसपछि गुरुङले ९ वैशाखमा पदबाट राजीनामा दिए। उनले अनुसन्धानमा पूर्ण सहयोग गर्ने र दोषमुक्त भए पुनः जिम्मेवारी सम्हाल्ने दाबी गरेका छन्।

उनको राजीनामालाई केहीले राजनीतिक जिम्मेवारीको उदाहरण माने भने केहीले यसलाई दबाबमा आएको निर्णयका रूपमा व्याख्या गरेका छन्।

मुख्य घटनाहरू (२६ दिनको क्रम)

१३ चैत — शपथ ग्रहण र पदभार ग्रहण १४ चैत — केपी शर्मा ओली र रमेश लेखक पक्राउ १५ चैत — दीपक खड्का पक्राउ १९–२० चैत — व्यवसायीहरूमाथि कारबाही २२ चैत — फेवाताल जग्गा विवाद सार्वजनिक २५ चैत — सुलभ अग्रवाल पक्राउ २९ चैत — सम्पत्ति विवरण सार्वजनिक र जग्गा विवाद ६ वैशाख — शेयर लगानी र साझेदारी विवाद ९ वैशाख — राजीनामा

छोटो समयमै कडा निर्णय र सक्रियतामार्फत चर्चा कमाएका गुरुङ अन्ततः विवादका कारण पदबाट बाहिरिन बाध्य भए। उनका कदमहरूले सुशासन र कानून कार्यान्वयनबारे बहसलाई अघि बढाए पनि व्यक्तिगत विवादले उनको राजनीतिक भविष्यमा असर पार्ने संकेत देखिएको छ। यस्तो अवस्थामा उनको आगामी राजनीतिक यात्रा कस्तो हुन्छ भन्ने प्रश्न भने खुला नै रहेको छ।

Post a Comment

0 Comments
* Please Don't Spam Here. All the Comments are Reviewed by Admin.
Post a Comment (0)


 


 

#buttons=(Accept !) #days=(20)

Our website uses cookies to enhance your experience. Learn More
Accept !
To Top