स्वास्थ्यप्रति बढ्दो सचेतना: नेपालभर फैलिँदै ‘आउटडोर जिम’ को संस्कृति

काठमाडौं — बदलिँदो जीवनशैली र स्वास्थ्यप्रतिको बढ्दो चासोसँगै नेपालका सहरदेखि ग्रामीण क्षेत्रसम्म ‘आउटडोर जिम’ अर्थात् खुला व्यायामशालाको विस्तार तीव्र बन्दै गएको छ। बिहान–साँझ सार्वजनिक पार्क तथा खुला स्थानहरूमा सर्वसाधारण व्यायाममा व्यस्त देखिनु अहिले सामान्य दृश्य बनेको छ।

खुला आकाशमुनि गरिने कसरतले शारीरिक मात्र नभई मानसिक स्वास्थ्यमा समेत सकारात्मक प्रभाव पार्ने स्वास्थ्य विज्ञहरू बताउँछन्। ताजा हावामा व्यायाम गर्दा शरीरमा अक्सिजनको मात्रा बढ्ने र तनाव कम हुने उनीहरूको भनाइ छ। विशेषतः कोभिड–१९ महामारीपछि बाहिरी वातावरणमा गरिने व्यायामप्रति आकर्षण थप बढेको देखिन्छ।

नि:शुल्क र सबैका लागि पहुँचयोग्य

आउटडोर जिमको मुख्य विशेषता यसको सहज पहुँच र नि:शुल्क प्रयोग हो। महँगो जिम सदस्यता लिन नसक्ने सर्वसाधारणदेखि ज्येष्ठ नागरिकसम्मले यसबाट लाभ लिइरहेका छन्। साथै, यस्ता स्थानहरू सामाजिक घुलमिलका केन्द्रसमेत बन्न थालेका छन्, जहाँ मानिसहरू व्यायामसँगै आपसी भेटघाट र संवादमा पनि संलग्न हुन्छन्।

स्थानीय तहको पहलले विस्तार तीव्र

‘स्वस्थ नागरिक, समृद्ध नगर’ अभियानअन्तर्गत विभिन्न स्थानीय तहहरूले पार्क र सार्वजनिक स्थानहरूमा आउटडोर जिम उपकरण जडान गर्ने कार्यलाई प्राथमिकता दिएका छन्। काठमाडौँ, पोखरा, बुटवल र विराटनगरलगायतका सहरका वडा–वडामा यस्ता सुविधा विस्तार भइरहेका छन्।

स्थानीयवासीहरूका अनुसार, पहिले बिहान हिँडडुलमा सीमित रहने गतिविधि अहिले विविध व्यायाममा रूपान्तरण भएको छ। “पार्कमा मेसिन प्रयोग गर्न पाएपछि शरीर अझ सक्रिय र फुर्तिलो भएको महसुस हुन्छ,” ललितपुरका एक ज्येष्ठ नागरिकले बताए।

गुणस्तरीय उपकरणको माग बढ्दो

खुला वातावरणमा राखिने भएकाले आउटडोर जिमका उपकरणहरू बलिया, टिकाउ र मौसमअनुकूल हुन आवश्यक हुन्छ। यससँगै बजारमा गुणस्तरीय उपकरणको माग पनि बढिरहेको छ। नेपालमा Fit and Fine Nepal Pvt. Ltd., JP Enterprises र Shubharambha Trading जस्ता कम्पनीहरूले यस्ता उपकरण आपूर्ति गरिरहेका छन्।

विशेषगरी Fit and Fine Nepal ले स्थानीय भौगोलिक अवस्था अनुसार उपयुक्त प्रविधियुक्त उपकरण उपलब्ध गराउँदै आएको बताइन्छ। गुणस्तर र सेवामा ध्यान दिने नीति अपनाउँदा विभिन्न स्थानीय तह तथा निजी संस्थाहरूको रोजाइमा यो कम्पनी परेको छ।

स्वास्थ्यप्रति बढ्दो सचेतनासँगै आउटडोर जिमले नेपालमा सकारात्मक सामाजिक परिवर्तनको संकेत दिएको छ। सहज, सस्तो र प्रभावकारी व्यायामको माध्यमका रूपमा यसले सार्वजनिक पूर्वाधारमा नयाँ आयाम थपेको छ। विज्ञहरूका अनुसार, यस्ता पहलले दीर्घकालीन रूपमा स्वस्थ र सक्रिय समाज निर्माणमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्‍याउनेछ।